Εξαιτίας της ραγδαίας πτώσης της θερμοκρασίας και της κακοκαιρίας που σαρώνει τη χώρα από την Κυριακή (11/1/2026), η Ελλάδα καλείται να έρθει αντιμέτωπη με μια εξαιρετικά επιβαρυμένη επιδημιολογική κατάσταση με την γρίπη τύπου Α’ να κυριαρχεί σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ.
Ενώ τα επίσημα στοιχεία του ΕΟΔΥ δείχνουν ήδη «κόκκινο» από τη διασπορά των ιώσεων, αλλά και 722 νέες εισαγωγές στα νοσοκομεία όλης της χώρας, κυρίως από γρίπη τύπου Α΄, η επικείμενη ψυχρή εισβολή σε συνδυασμό με την επανεκκίνηση των σχολείων μετά τις διακοπές των Χριστουγέννων δημιουργεί τις συνθήκες για μια «τέλεια καταιγίδα» λοιμώξεων στα τέλη Ιανουαρίου, καθώς όπως είναι γνωστό, οι πολύ χαμηλές θερμοκρασίες οδηγούν σε συνωστισμό στους κλειστούς χώρους.
Επίσης, τα παιδιά καθοδηγούν την επιδημία των αναπνευστικών ιών, καθώς τους φέρνουν στο σπίτι και συχνά τους μεταφέρουν στα ευάλωτα μέλη της οικογένειας, ηλικιωμένους ή ασθενείς.
Ιώσεις και γρίπη
Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του ΕΟΔΥ (Week 01/2026), η εικόνα στα δίκτυα επιτήρησης της κοινότητας είναι αποκαλυπτική. Η «ψαλίδα» ανάμεσα σε αυτούς που νοσούν και σε αυτούς που καταλήγουν στο νοσοκομείο είναι μεγάλη, αλλά αυτό δεν πρέπει να καθησυχάζει.
- Συγκεκριμένα, στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ), η θετικότητα της γρίπης έχει εκτιναχθεί στο 41%, δηλαδή σχεδόν 1 στους 2 πολίτες που επισκέπτεται Κέντρο Υγείας με συμπτώματα, διαγιγνώσκεται με τον ιό.
- Στα Νοσοκομεία του ΕΣΥ, από την άλλη, η θετικότητα στα σοβαρά περιστατικά (SARI) παραμένει χαμηλότερα, στο 26%.
Αυτή η διαφορά του 15% επιβεβαιώνει ότι ο ιός «καλπάζει» έξω από τα νοσοκομεία. Όπως όλα δείχνουν, μάλιστα, οι πολίτες ορθώς φοβούμενοι την πολύωρη αναμονή και την ταλαιπωρία στα Επείγοντα των μεγάλων νοσοκομείων, στρέφονται μαζικά στα Κέντρα Υγείας, τις δομές της ΠΦΥ και τους ιδιώτες γιατρούς (παθολόγους, γενικούς γιατρούς και παιδιάτρους).
Η γεωγραφική κατανομή με στοιχεία από τα αστικά λύματα
Η κακοκαιρία που έχει ήδη ξεκινήσει, δεν χτυπά μια χώρα ελεύθερη επιβάρυνσης από ιώσεις, αλλά περιοχές που ήδη παρουσιάζουν ανησυχητικά φορτία στα αστικά λύματα.
Πιο συγκεκριμένα, παρατηρούνται τα εξής ανά περιοχή:
- Αττική: Η Αττική που διχάζει τους μετεωρολόγους για την πιθανότητα χιονόπτωσης εντός των επόμενων ημερών, παραμένει το επίκεντρο των ιογενών λοιμώξεων με τη μεγαλύτερη συγκέντρωση ιικού φορτίου. Ομως η κακοκαιρία το πιθανότερο είναι να επιδεινώσει την κατάσταση λόγω του υψηλού πληθυσμιακού συνωστισμού στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς και όχι μόνο.
- Θεσσαλονίκη & Κεντρική Μακεδονία: Στη βόρεια Ελλάδα ο παγετός είναι εντονότερος, ενώ η έκθεση του ΕΟΔΥ δείχνει ήδη αυξητική τάση στο ιικό φορτίο του SARS-CoV-2 (+22%), γεγονός που σε συνδυασμό με τις χαμηλές θερμοκρασίες προμηνύει την πιθανότητα ραγδαίας αύξησης των εισαγωγών στα νοσοκομεία της συμπρωτεύουσας.
- Κρήτη (Ηράκλειο & Χανιά): Παρά το ηπιότερο κλίμα μέχρι προχθές, τα λύματα έδειξαν «εκρηκτική» άνοδο στο ιικό φορτίο του Covid-19 (πάνω από 50% σε ορισμένες μετρήσεις). Με την έλευση του κρύου και εκεί, η διασπορά δεν αποκλείεται να ενισχυθεί σημαντικά.
- Πάτρα: Σημαντική είναι η αύξηση της θετικότητας γρίπης στα δείγματα Sentinel, που καθιστά τη Δυτική Ελλάδα μια από τις πιο «επίμαχες» ζώνες πριν καν αρχίσει το κύμα του παγετού.
Το «παράδοξο» των ιδιωτικών θεραπευτηρίων
Οι αριθμοί αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον, επίσης, στο δίκτυο των ιδιωτικών κλινικών. Ενώ στο ΕΣΥ εισάγονται σχεδόν αποκλειστικά περιστατικά με ανάγκη διασωλήνωσης ή εντατικής παρακολούθησης (ΜΕΘ), στα ιδιωτικά θεραπευτήρια καταγράφεται μια έντονη κινητικότητα σε ηλικιακές ομάδες 45-64.
Με τη χρήση των λεγόμενων «πολυτεστ» (Multiplex PCR), οι ιδιωτικές δομές ανιχνεύουν ταυτόχρονα γρίπη, Covid και RSV, οδηγώντας συχνά σε εισαγωγές που στο δημόσιο σύστημα θα είχαν αποφευχθεί. Η «ασφάλεια» και οι καλύτερες συνθήκες νοσηλείας στις ιδιωτικές κλινικές φαίνεται να γίνονται καταφύγιο για τον παραγωγικό πληθυσμό που τρομάζει από την ένταση των φετινών συμπτωμάτων.
RSV: Ο υποτιμημένος κίνδυνος που αναδεικνύουν τα ιδιωτικά εργαστήρια
Ένα από τα πιο ανησυχητικά στοιχεία που αναδεικνύονται από την επιδημιολογική επιτήρηση του ΕΟΔΥ, είναι η σταθερή παρουσία του Αναπνευστικού Συγκυτιακού Ιού (RSV).
Κι ενώ η κοινή γνώμη εστιάζει στη γρίπη, ο RSV επελαύνει αθόρυβα. Στο δημόσιο σύστημα συχνά υποδιαγιγνώσκεται λόγω έλλειψης εξειδικευμένων τεστ στα Επείγοντα, όμως τα δεδομένα από τα ιδιωτικά πάνελ δείχνουν ότι ο ιός πλήττει πλέον όχι μόνο βρέφη, αλλά και ηλικιωμένους με σοβαρές επιπλοκές.
Ωστόσο, για τον RSV θα πρέπει να γνωρίζουμε τα εξής.
- Πλήττει τις ευάλωτες ομάδες: Αποτελεί την κύρια αιτία βρογχιολίτιδας στα βρέφη και πνευμονίας στους ηλικιωμένους.
- Πρόληψη: Υπάρχει νέο διαθέσιμο εμβόλιο για τους άνω των 60 ετών, μια πληροφορία που δυστυχώς στη χώρα μας έχει υποτιμηθεί, όπως και ο κίνδυνος από τον συγκεκριμένο ιό.
- Θετικότητα: Ενώ στα δείγματα Sentinel, ο RSV διατηρεί μια σταθερή παρουσία (περίπου 4-6%), οι ειδικοί ανησυχούν πώς δεν αποκλείεται το επόμενο διάστημα να παρουσιάσει «έκρηξη», τώρα που οι κλειστοί χώροι λόγω κρύου θα επικρατήσουν.
Οι επιστήμονες τέλος προειδοποιούν: Με τα σχολεία σε λειτουργία και τον υδράργυρο σε χαμηλά επίπεδα το «πικ» βρίσκεται μπροστά μας. Η μετατόπιση των ασθενών από τα Επείγοντα του ΕΣΥ προς την Πρωτοβάθμια Υγεία είναι μια αναγκαία άμυνα για την καλύτερη εξυπηρέτηση των ασθενών, αλλά και για να μην αντιμετωπίσει προβλήματα υπερφόρτωσης το σύστημα υγείας.
