Σαφή βελτίωση των δεικτών ασφαλείας στα bulk carriers, την τελευταία δεκαετία, καταγράφει η νέα έκθεση της INTERCARGO.
Όμως, το μεγαλύτερο πρόβλημα εξακολουθεί να είναι η υγροποίηση φορτίων -ένα φαινόμενο όπου ένα χύδην ξηρό φορτίο μετατρέπεται σε μία σχεδόν υγρή φάση-, η οποία ευθύνεται για πάνω από το 50% των ατυχημάτων. Μάλιστα, στην ετήσια έκθεση δεν περιλαμβάνονται οι απώλειες πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα και στον Κόλπο του Άντεν που οφείλονται σε ένοπλες επιθέσεις.
Σύμφωνα με την INTERCARGO, την περίοδο 2016-2025 καταγράφηκαν 17 ολικές απώλειες bulk carriers, άνω των 10.000 dwt. Σε επίπεδο καθαρών αριθμών, η εικόνα δείχνει ότι οι ολικές απώλειες έχουν μειωθεί σημαντικά σε σχέση με παλαιότερες δεκαετίες. Για τα έτη 2013-2022, τα στοιχεία έδειξαν ότι χάθηκαν 104 ζωές και 26 φορτηγά πλοία, τα έτη 2014-2023 σημειώθηκαν 21 απώλειες πλοίων και 89 θάνατοι και την περίοδο 2015-2024 καταγράφηκαν 20 απώλειες bulk carriers και 89 θάνατοι.
Η INTERCARGO υπογραμμίζει ότι ο κυλιόμενος δεκαετής μέσος όρος απωλειών bulk carriers συνεχίζει να υποχωρεί, ακόμη και σε ένα περιβάλλον όπου ο παγκόσμιος στόλος έχει αυξηθεί αισθητά. Όπως αναφέρεται, ο αριθμός των bulk carriers διεθνώς αυξήθηκε από περίπου 10.400 πλοία το 2013 σε 13.669 πλοία έως τον Δεκέμβριο του 2025, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο αξιοσημείωτη τη βελτίωση των δεικτών ασφαλείας.
Η υγροποίηση
Ωστόσο, πίσω από αυτή τη συνολική πρόοδο, η έκθεση εντοπίζει με σαφήνεια ότι η υγροποίηση φορτίων παραμένει ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την ανθρώπινη ζωή.
Η INTERCARGO σημειώνει ότι, από το 2009, έχουν καταγραφεί 12 περιστατικά υγροποίησης, εκ των οποίων τα περισσότερα σχετίζονται με μεταλλεύματα νικελίου, ενώ αναφέρεται και νέο περιστατικό το 2026, με φορτίο μετάλλευμα νικελίου από τις Φιλιππίνες, που κόστισε τη ζωή σε έξι ναυτικούς.
Αν και στο διάστημα 2016-2025 η υγροποίηση συνδέθηκε με μόλις δύο απώλειες πλοίων, προκάλεσε 37 θανάτους, δηλαδή το 52,1% του συνόλου των απωλειών ζωής.
Η σημασία αυτού του κινδύνου είναι κομβική για τον κλάδο, καθώς η υγροποίηση μπορεί να προκαλέσει ταχύτατη μετατόπιση φορτίου, απώλεια ευστάθειας και, τελικά, βύθιση του πλοίου. Η INTERCARGO συνδέει άμεσα την αντιμετώπισή της με την αυστηρότερη και πιο πρακτική εφαρμογή του IMSBC Code, ζητώντας ισχυρότερους ελέγχους από σημαίες και λιμάνια και καλύτερη εκπαίδευση τόσο των πληρωμάτων όσο και του προσωπικού ξηράς που εμπλέκεται στη διαχείριση φορτίων.
Άλλοι παράγοντες
Αντίθετα, σε ό,τι αφορά τον αριθμό των ίδιων των απωλειών πλοίων, οι προσαράξεις παραμένουν ο μεγαλύτερος παράγοντας κινδύνου. Η έκθεση καταγράφει επτά απώλειες πλοίων από grounding, δηλαδή το 41,1% του συνόλου των 17 περιστατικών. Ακολουθεί η εισροή υδάτων, με τέσσερις απώλειες πλοίων, οι οποίες όμως είχαν εξαιρετικά βαρύ ανθρώπινο αποτύπωμα, καθώς συνδέθηκαν με 34 θανάτους, δηλαδή με το 47,9% του συνόλου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η κατανομή ανά μέγεθος πλοίου. Η κατηγορία 50.000-59.999 dwt ήταν εκείνη με το βαρύτερο τίμημα σε ανθρώπινες ζωές, καθώς οι τέσσερις απώλειες πλοίων αυτής της κατηγορίας συνδέθηκαν με 37 θανάτους, δηλαδή ξανά με το 52,1% του συνολικού αριθμού. Αντίθετα, στα πλοία 80.000+ dwt σημειώθηκαν πέντε απώλειες, οι περισσότερες από κάθε άλλη κατηγορία, με 22 θανάτους. Η μέση ηλικία των bulk carriers που χάθηκαν στη δεκαετία ήταν 18,1 έτη.
