Η στρατιωτική κλιμάκωση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν προκαλεί νέο ισχυρό πλήγμα στη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, καθώς ολοένα και περισσότερες ναυτιλιακές εταιρείες αποφεύγουν να διασχίσουν το σημαντικότερο πέρασμα πετρελαίου και φυσικού αερίου στον κόσμο.
Τα στοιχεία από πολλαπλές πλατφόρμες παρακολούθησης πλοίων καταγράφουν απότομη κατάρρευση της κυκλοφορίας μετά την επαναφορά του αμερικανικού αποκλεισμού την περασμένη εβδομάδα, τις νέες αεροπορικές επιδρομές κατά του Ιράν, την ανακοίνωση της Τεχεράνης για πλήρη απαγόρευση της ναυσιπλοΐας και τις συνεχείς επιθέσεις σε εμπορικά πλοία.
Κατάρρευση των διελεύσεων
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Lloyd’s List Intelligence, μόλις 53 πλοία διέσχισαν τα Στενά του Ορμούζ την εβδομάδα που ολοκληρώθηκε στις 20 Ιουλίου, έναντι 157 την αμέσως προηγούμενη εβδομάδα, καταγράφοντας πτώση 66%.
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η μείωση στα δεξαμενόπλοια και στα πλοία μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), όπου οι διελεύσεις υποχώρησαν από 90 σε μόλις 30.
Παρόμοια εικόνα παρουσιάζουν και τα στοιχεία της Kpler. Οι ημερήσιες διελεύσεις, που μέχρι τις 15 Ιουλίου ξεπερνούσαν σταθερά τα 20 πλοία, μειώθηκαν στις 16 εκείνη την ημέρα και στη συνέχεια έπεσαν σε μονοψήφιο αριθμό, παραμένοντας εξαιρετικά περιορισμένες.
Ανατρέπεται η εικόνα μετά την εκεχειρία
Η εξέλιξη αυτή ανατρέπει τη σταδιακή επιστροφή της ναυσιπλοΐας που είχε αρχίσει μετά την προσωρινή συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στα μέσα Ιουνίου.
Αντί για πλήρη επαναφορά της κυκλοφορίας, οι νέες συγκρούσεις έχουν αδειάσει ξανά έναν θαλάσσιο διάδρομο από τον οποίο διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου.
«Η κίνηση έχει επιβραδυνθεί σημαντικά από τότε που αναζωπυρώθηκαν οι εντάσεις. Οι πλοιοκτήτες σταματούν και επανεκτιμούν τον κίνδυνο, κάτι απολύτως αναμενόμενο», δήλωσε στο CNBC η αναλύτρια κινδύνου της Lloyd’s List Intelligence, Μπρίτζετ Ντιάκουν.
Όπως εξηγεί, η διέλευση δεν έχει διακοπεί πλήρως, καθώς κάθε εταιρεία έχει διαφορετική ανοχή στον κίνδυνο. Ωστόσο, η εικόνα μεταβάλλεται συνεχώς, με τα πλοία να εκμεταλλεύονται σύντομα «παράθυρα» σχετικής ασφάλειας πριν αποσυρθούν ξανά όταν οι εχθροπραξίες εντείνονται.
Μόλις το 15% της προπολεμικής κίνησης
Ανάλογη είναι και η εικόνα που προκύπτει από τα στοιχεία της S&P Global. Μεταξύ 17 και 19 Ιουλίου μόλις 40 πλοία διήλθαν από το Ορμούζ, δηλαδή περίπου 13 πλοία ημερησίως, ενώ η συνολική εβδομαδιαία κίνηση μειώθηκε σχεδόν κατά 50% σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα.
Παρότι τα εμπορικά πλοία εξακολουθούν να αποτελούν πάνω από το 70% της συνολικής κυκλοφορίας, μόνο περίπου το ένα τρίτο θεωρείται ότι συμμορφώνεται με τους ισχύοντες περιορισμούς, ενώ σημαντικό μέρος των διελεύσεων πραγματοποιείται από πλοία που συνδέονται με το Ιράν ή τελούν υπό κυρώσεις.
Προειδοποίηση για νέο άλμα του πετρελαίου
Ο επικεφαλής ενεργειακών ερευνών της MST Marquee, Σολ Κάβονικ, εκτιμά ότι οι προσδοκίες για ταχεία επαναλειτουργία του Ορμούζ αποδείχθηκαν πρόωρες.
Όπως σημειώνει, η επανέναρξη των εχθροπραξιών και η επαναφορά του αποκλεισμού οδηγούν ξανά τη σύγκρουση σε τροχιά κλιμάκωσης, με τις διελεύσεις να έχουν υποχωρήσει περίπου στο 15% των προπολεμικών επιπέδων.
Ο ίδιος προειδοποιεί ότι εάν η σημερινή ένταση διατηρηθεί για αρκετές ακόμη εβδομάδες ή οι επιθέσεις επεκταθούν σε ενεργειακές υποδομές της περιοχής, η τιμή του πετρελαίου θα μπορούσε να επιστρέψει ακόμη και στα 100 δολάρια το βαρέλι.
