Σκηνικό νέας κρίσης αρχίζει να δημιουργείται στην ενεργειακή αγορά καθώς η άνοδος της τιμής του φυσικού αερίου σε υψηλό διετίας προκαλεί ντόμινο ανατιμήσεων και στην ηλεκτρική ενέργεια. Είναι χαρακτηριστικό ότι σήμερα στο ενεργειακό χρηματιστήριο η τιμή του ρεύματος θα εκτιναχθεί πάνω από τα 200 ευρώ η μεγαβατώρα, καθώς λόγω και των καιρικών συνθηκών οι ανάγκες του ηλεκτρικού συστήματος καλύπτονται ως επί το πλείστον από τις μονάδες φυσικού αερίου. Η μέση τιμή του ρεύματος στη χονδρική για σήμερα θα είναι 204,82 ευρώ η μεγαβατώρα, ενώ τις πρωινές ώρες η τιμή θα φτάσει ακόμη υψηλότερα στα 360,02 ευρώ η μεγαβατώρα.
Για να γίνουν αντιληπτά τα μεγέθη, η μέση τιμή του Ιανουαρίου ήταν 135,13 ευρώ η μεγαβατώρα, ενώ το Δεκέμβριο ήταν ακόμη χαμηλότερα στα 129,81 ευρώ η μεγαβατώρα. Ήδη στις πρώτες 12 ημέρες του Φεβρουαρίου, η μέση τιμή του ρεύματος στη χώρα μας βρίσκεται στα 141,07 ευρώ η μεγαβατώρα, δηλαδή καταγράφει αύξηση 4,3% με την τάση να είναι ανοδική.
Βεβαίως η άνοδος της τιμής του ρεύματος δεν είναι μόνον ελληνικό φαινόμενο: χθες 5 χώρες της Ευρώπης είχαν τιμές πάνω από τα 200 ευρώ η μεγαβατώρα ενώ ακόμη και αγορές της κεντρικής Ευρώπης που είναι πιο φθηνές όπως η Γαλλία, η Γερμανία και το Βέλγιο είχαν τιμές πάνω από τα 150 ευρώ η μεγαβατώρα.
Και στην αγορά του ηλεκτρισμού, ισχύει ότι και για το φυσικό αέριο, δηλαδή η άνοδος των τιμών οφείλεται στην αύξηση της ζήτησης, στη μειωμένη παραγωγή των ΑΠΕ, αλλά και στην αυξημένη συνεισφορά των πιο ακριβών μονάδων φυσικού αερίου.
Βεβαίως για την Ευρώπη, το βασικό πρόβλημα εντοπίζεται στις τιμές του φυσικού αερίου, οι οποίες ξεπέρασαν ακόμη και τα 58 ευρώ η μεγαβατώρα και είναι σημαντικά υψηλότερες από το κόστος του αερίου σε άλλες αγορές. Για παράδειγμα το φυσικό αέριο στην Ευρώπη είναι τρεις έως τέσσερις φορές ακριβότερο απ’ ό,τι στις Ηνωμένες Πολιτείες, που τιμολογούν το καύσιμο από τον κόμβο Henry Hub.
Ενδεικτική των ανησυχιών για τις εξελίξεις στην ενεργειακή αγορά, είναι η χθεσινή διαρροή στους FT της πρόθεσης της Κομισιόν να επιβάλει ένα ανώτατο όριο-πλαφόν στην ευρωπαϊκή τιμή του φυσικού αερίου. Υπενθυμίζεται ότι στη διάρκεια της ενεργειακής κρίσης το 2022 η ΕΕ είχε επιβάλει πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου στα 180 ευρώ η μεγαβατώρα, το οποίο μάλιστα έπαψε να ισχύει στις 31 Ιανουαρίου.
Σε κάθε περίπτωση η αγορά του φυσικού αερίου πλήττεται από έναν συνδυασμό υψηλής ζήτησης, μείωσης των αποθεμάτων των ευρωπαϊκών αποθηκών, αλλά και διακοπής της ροής του ρωσικού αερίου μέσω Ουκρανίας, που έχει προκαλέσει εκ νέου αναστάτωση και ανοδικές πιέσεις στις τιμές.
Αυτό που ενδιαφέρει πάντως τους καταναλωτές είναι εάν το ράλι αυτό θα συνεχιστεί και εάν οι υψηλές τιμές της ενέργειας θα διατηρηθούν. Οι εκτιμήσεις των ειδικών αναφέρουν ότι οι τιμές θα παραμείνουν υψηλές ακόμη και μετά το τέλος του χειμώνα, καθώς η Ευρώπη θα κληθεί την άνοιξη και το καλοκαίρι να αναπληρώσει τις ποσότητες αερίου που καταναλώθηκαν από τις αποθήκες της. Οι ποσότητες που θα αγοραστούν είναι περισσότερες από πέρυσι καθώς η πληρότητα των αποθηκών αυτή στη στιγμή είναι στο 51% όταν πέρυσι τέτοιο καιρό ήταν στο 68%. Καθώς η ζήτηση για αέριο θα συνεχίσει να βρίσκεται ψηλά, το ίδιο αναμένεται να συμβεί και με τις τιμές.
Πρακτικά δηλαδή, έχουμε μπροστά μας μια ακόμη περίοδο αναταραχής στις αγορές, όπου οι τιμές θα πιέζονται προς τα πάνω, με ό,τι αυτό συνεπάγεται και για τα τιμολόγια του ρεύματος και του φυσικού αερίου στη λιανική.
