Ως «κόρη οφθαλμού», διαφυλάττουν τους εργαζόμενούς τους -νυν και μελλοντικούς- οι Ιάπωνες εργοδότες, σε μία χώρα που, όπως και πολλές άλλες στον πλανήτη, βρίσκεται στο φάσμα της γήρανσης του πληθυσμού και της έλλειψης εργαζομένων.
Ο ενεργός πληθυσμός ηλικίας 20-24 ετών, μειώθηκε κατά 36% τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, ενώ μέχρι το 2040, αναμένεται συρρίκνωση του εργατικού δυναμικού με μείον 11 εκατομμύρια εργαζομένους
Στο «κυνήγι» μπαίνουν όλο και περισσότερες επιχειρήσεις προσφέροντας δελεαστικά «μπόνους», για να «κλειδώσουν» τους υπάρχοντες υπαλλήλους τους και να βρουν νέους.
Αιτία πτωχεύσεων
Για πολλές από αυτές, ιδίως για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, είναι θέμα επιβίωσης, αναφέρει το Bloomberg.Το εξάμηνο έως τον Σεπτέμβριο, η Ιαπωνία παρουσίασε τον υψηλότερο αριθμό πτωχεύσεων από το 2013, με 163 από τις 4.990 πτωχευμένες επιχειρήσεις να επικαλούνται την έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού ως βασική αιτία.
Τους «καπαρώνουν» με πληθώρα προσφορών
Με τη στενότητα στην αγορά εργασίας, οι εταιρείες «καπαρώνουν» τους φοιτητές πανεπιστημίου μήνες πριν από την αποφοίτησή τους. Λίγο πάνω από το 40% όσων θα αποφοιτήσουν τον Μάρτιο του 2025 έχουν ήδη τουλάχιστον μία προσφορά για δουλειά, το υψηλότερο ποσοστό από το 2016.
Σύμφωνα με τον Yuichi Shimada, αναπληρωτή γενικό διευθυντή στο τμήμα ανάπτυξης ανθρώπινου δυναμικού της Nippon Life, οι νέοι απόφοιτοι δέχονται από από πέντε έως 10 προσφορές για εργασία και συχνά αποφασίζουν την τελευταία στιγμή.
Αλλά, «το παιχνίδι δεν τελειώνει με την οριστικοποίηση μιας οικονομικής προσφοράς. Πρέπει να συνεχίσουμε να λέμε στους υποψηφίους πόσο πολύ τους θέλουμε και πόσο ελκυστική είναι η εταιρεία μας», τονίζει ο Yuichi Shimada.
Πάνφθηνο ενοίκιο και πληρωμένα φως, νερό και πάρκινγκ
Ο Ryosuke Yamamoto είναι ένας από τους εργαζόμενους που ζει το όνειρο. Για περίπου 25.000 γιεν (160 δολάρια) το μήνα, ο 25χρονος νοικιάζει ένα μονόκλινο δωμάτιο με κουζίνα και μπάνιο σε έναν εταιρικό κοιτώνα, 20 λεπτά με το τρένο από το γραφείο του στο κέντρο του Τόκιο.
Τα βράδια της Παρασκευής αράζει με τους συναδέλφους του στον κοινόχρηστο χώρο του κοιτώνα, παίζοντας βιντεοπαιχνίδια σε τηλεόραση μεγάλων διαστάσεων και πίνοντας μπύρα. Με το ενοίκιο του κοιτώνα να περιλαμβάνει το πάρκινγκ και τους λογαριασμούς κοινής ωφέλειας, του περισσεύουν χρήματα για να πηγαίνει τακτικά με φίλους για γκολφ. Τον περασμένο Οκτώβριο, πήγε διακοπές στην Ιταλία.
Ο Yamamoto, προσλήφθηκε από την Nippon Life Insurance, το 2022 αμέσως μετά την ολοκλήρωση των σπουδών του στη νομική και τις πολιτικές επιστήμες, και όπως δήλωσε, τα προνόμια έπαιξαν βασικό ρόλο στο να επιλέξει την Nippon για να εργαστεί.
Η εταιρεία διέθετε ήδη δύο κοιτώνες που χτίστηκαν τη δεκαετία του 1990, αλλά τα ξεπερασμένα χαρακτηριστικά τους, όπως τα κοινά μπάνια, δεν είναι πλέον δημοφιλή στους νεαρούς υπαλλήλους που εκτιμούν τον ιδιωτικό χώρο διαβίωσης. Τα δωμάτια στις νέες εγκαταστάσεις διαθέτουν τουαλέτες και ντους, σε μινιμαλιστικό και κομψό σχεδιασμό.
Τα καταλύματα του εμπορικού ομίλου Itochu στην Γιοκοχάμα, που στεγάζουν άνδρες υπαλλήλους, απέχουν μόλις 30 λεπτά με το τρένο από τα κεντρικά γραφεία της εταιρείας στο Τόκιο, σερβίρουν πρωινό και δείπνο τις καθημερινές, ενώ στις εγκαταστάσεις υπάρχουν καφετέρια, μπαρ και κοινόχρηστη σάουνα. Η Itochu σχεδιάζει να ανοίξει ένα ακόμη συγκρότημα κατοικιών για γυναίκες υπαλλήλους το 2025, ανέφερε η εφημερίδα Yomiuri.
Η TDK κατασκευάστρια ηλεκτρονικών εξαρτημάτων, ολοκλήρωσε έναν κοιτώνα στο νομό Ακίτα, στη βόρεια Ιαπωνία, το 2023.
Αποπληρωμή φοιτητικών δανείων
Ο ανταγωνισμός είναι τόσο σκληρός που ορισμένες εταιρείες υπόσχονται προνόμια στους νέους πτυχιούχους πριν από την επίσημη πρόσληψή τους. Η Alsok, μια εταιρεία παροχής υπηρεσιών ασφαλείας με έδρα το Τόκιο, προσφέρει στους υποψήφιους υπαλλήλους εκπτωτικά κουπόνια που μπορούν να χρησιμοποιήσουν σε εστιατόρια, ξενοδοχεία και καραόκε μπαρ, πριν καν προσληφθούν, αμέσως μόλις τους γίνει η προσφορά εργασίας.
Ένας ολοένα αυξανόμενος αριθμός επιχειρήσεων δελεάζει επίσης τους νέους εργαζόμενους, βοηθώντας τους να αποπληρώσουν τα φοιτητικά τους δάνεια. Ο αριθμός των εταιρειών που παρέχουν τέτοια βοήθεια έχει διπλασιαστεί τον τελευταίο χρόνο και ανήλθε σε 2.600 τον Νοέμβριο του 2024.
Η Tokyo Energy & Systems, κατασκευάστρια εταιρεία σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, παρέχει στους υπαλλήλους της έως και 20.000 γιεν το μήνα για να συμβάλει στην αποπληρωμή των φοιτητικών δανείων, με ανώτατο όριο το ποσό των 3,6 εκατομμυρίων γιεν (22.800 δολάρια). Πρακτική που αποδίδει, καθώς η εταιρεία πρόκειται να προσλάβει 63 άτομα αυτή την άνοιξη – η πρώτη φορά εδώ και χρόνια που ξεπερνά τον στόχο της.
Η συγκεκριμένη προσφορά «ήταν πραγματικά ο βασικός παράγοντας που με οδήγησε σε αυτή την εταιρεία», δήλωσε ο Hideo Neshiro, ο οποίος αποφοίτησε με πτυχίο στις επιχειρήσεις και το εμπόριο το 2024 και είχε περίπου πέντε προτάσεις εργασίας πριν αποφασίσει να ενταχθεί στην Tokyo Energy. Ο 23χρονος ελπίζει να εργαστεί εκεί μέχρι τη συνταξιοδότησή του.
«Πίσω» οι μισθοί αλλά φως στο τούνελ
Η κούρσα για την προσέλκυση ταλέντων αρχίζει να επεκτείνεται και στους μισθούς, αφού δεκαετίες αποπληθωρισμού οδήγησαν τις αμοιβές σε στασιμότητα και υστέρηση σε σχέση με τους παγκόσμιους ανταγωνιστές. Το 2023, ο μέσος ετήσιος μισθός στην Ιαπωνία ήταν 46.792 δολάρια, σε σύγκριση με 80.115 δολάρια στις ΗΠΑ και 57.617 δολάρια στο Ηνωμένο Βασίλειο, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του ΟΟΣΑ.
Η Nippon Life σχεδιάζει να αυξήσει τις αμοιβές για το προσωπικό πωλήσεων κατά περίπου 6% κατά το επόμενο οικονομικό έτος, ενώ η Tokyo Energy δηλώνει ότι εξετάζει το ενδεχόμενο αύξησης των βασικών μισθών κατά την ανοιξιάτικη διαπραγμάτευση με τους εργαζομένους.
