Σε ζώνη υψηλού κινδύνου για τη ναυτιλία μετατρέπεται εκ νέου η θαλάσσια περιοχή της Μαύρης Θάλασσας.
Μετά τις ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά δεξαμενόπλοια και τις προειδοποιήσεις της Μόσχας ότι μπορεί να στοχοποιήσει πλοία χωρών που στηρίζουν την Ουκρανία, τα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου εκτοξεύθηκαν σε νέα υψηλά επίπεδα.
Σύμφωνα με πηγές της αγοράς, τα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου για ταξίδια των πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα έχουν πλέον ανέλθει στο 0,65% της αξίας του σκάφους ανά ταξίδι, έναντι 0,5% μόλις μία εβδομάδα πριν.
Η άνοδος αυτή μεταφράζεται σε σημαντική επιβάρυνση για τους πλοιοκτήτες που μεταφέρουν ρωσικό αργό υπό το καθεστώς του ευρωπαϊκού price cap, δηλαδή το ανώτατο όριο τιμής που έχει επιβάλει η Ευρωπαϊκή Ένωση, οι χώρες της G7 και η Αυστραλία στη Ρωσία, με στόχο τον περιορισμό των εσόδων της από το πετρέλαιο, χωρίς όμως να διαταραχθούν οι παγκόσμιες ροές ενέργειας.
Παρά το γεγονός ότι οι τακτικοί πελάτες εξακολουθούν να επωφελούνται από μπόνους μη αξιώσεων, ενώ οι μεγάλοι στόλοι αξιοποιούν τη διαπραγματευτική τους ισχύ για εκπτώσεις, η συνολική τάση είναι σαφής: τα ασφάλιστρα αυξάνονται με ανησυχητική ταχύτητα.
Κλιμάκωση
Όπως τονίζει ο Dylan Mortimer, επικεφαλής ναυτιλιακών ασφαλειών της Marsh, η πραγματική επιβάρυνση γίνεται ακόμη πιο αισθητή σε ορίζοντα εβδομάδων, καθώς τα ασφάλιστρα για πρόσβαση στα ρωσικά λιμάνια της Μαύρης Θάλασσας έχουν αυξηθεί κατά 250% μετά τις πρόσφατες επιθέσεις.
Πριν από τις 14 Νοεμβρίου -όταν ουκρανικές ειδικές δυνάμεις έπληξαν κρίσιμες υποδομές στο Νοβοροσίσκ- τα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου κυμαίνονταν στο 0,25%-0,3%, επίπεδα που πλέον μοιάζουν ιδιαίτερα μακρινά μέσα στο κλίμα κλιμάκωσης που επικρατεί στην περιοχή.
Ο Anders Hovelsrud, διευθυντής ασφαλίσεων στη νορβηγική εταιρεία Den Norske Krigsforsikring for Skib, δήλωσε ότι οι προσφορές δίνονται πλέον «κατά περίπτωση» και με ισχύ μόλις 48 ωρών.
Όπως σημείωσε, η αγορά παρακολουθεί στενά τις επόμενες κινήσεις της Ρωσίας, καθώς «αν η αντίδραση αφορά τον τομέα της ναυτιλίας, φοβόμαστε το χειρότερο».
Ασφαλιστές επισημαίνουν ότι η αυξανόμενη συχνότητα των ουκρανικών επιχειρήσεων που στοχεύουν πλοία συνδεόμενα με τη Ρωσία, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι το Κίεβο πλέον σχολιάζει δημόσια τις επιχειρήσεις αυτές, εντείνει την ένταση.
Το Κρεμλίνο, προειδοποιούν, είναι πιθανό να θεωρήσει αυτή την αλλαγή στάσης ως πρόκληση και να αισθανθεί ότι πρέπει να αντιδράσει για λόγους ισχύος και κύρους.
Ο Munro Anderson, ασφαλιστής πολεμικών κινδύνων στη Vessel Protect, υπενθύμισε ότι η Ρωσία είχε στο παρελθόν αντιδράσει «με απρόβλεπτο τρόπο» όταν η θαλάσσια εφοδιαστική της αλυσίδα είχε πληγεί, στοιχείο που αυξάνει περαιτέρω την αβεβαιότητα για το τι θα ακολουθήσει.
Σημειώνεται ότι το τελευταίο διάστημα ουκρανικά drones έπληξαν δύο δεξαμενόπλοια που βρίσκονται υπό καθεστώς διεθνών κυρώσεων, ενώ κατευθύνονταν προς ρωσικό λιμάνι στη Μαύρη Θάλασσα για να φορτώσουν πετρέλαιο με προορισμό τις ξένες αγορές.
Επίσης, ένα τρίτο δεξαμενόπλοιο υπό ρωσική σημαία, φορτωμένο με ηλιέλαιο, κατήγγειλε επίθεση από drone ανοιχτά των τουρκικών ακτών.
Σύμφωνα με τη ναυτιλιακή αρχή της Τουρκίας και την εταιρεία Tribeca, κανένα από τα 13 μέλη του πληρώματος δεν τραυματίστηκε, ενώ η Ουκρανία αρνήθηκε οποιαδήποτε εμπλοκή.
Η Ουκρανία είχε προηγουμένως πραγματοποιήσει επιθέσεις με πυραύλους και drones στο ρωσικό λιμάνι του Νοβοροσίσκ, προκαλώντας σοβαρές διαταραχές στις εξαγωγές πετρελαίου.
Εξάλλου, η Besiktas Shipping, ναυτιλιακή εταιρεία με έδρα την Κωνσταντινούπολη, ανακοίνωσε την Τρίτη την άμεση διακοπή όλων των δραστηριοτήτων της με τη Ρωσία, επικαλούμενη απαράδεκτους κινδύνους ασφαλείας.
Η απόφαση ελήφθη μετά την επίθεση στο δεξαμενόπλοιο Mersin, με σημαία Παναμά, όπου σημειώθηκαν τέσσερις εξωτερικές εκρήξεις στις 27 Νοεμβρίου, ενώ ήταν αγκυροβολημένο στα ανοικτά της Ντακάρ στη Σενεγάλη. Το Mersin είχε καταπλεύσει προηγουμένως σε ρωσικά λιμάνια.
Απειλές Πούτιν για ουκρανικό θαλάσσιο μπλοκ
Ο ρώσος πρόεδρος, Βλαντιμίρ Πούτιν, επανέφερε την απειλή περί αποκλεισμού της ουκρανικής πρόσβασης στη θάλασσα, χωρίς όμως να δώσει περαιτέρω διευκρινίσεις.
Σημειώνεται ότι υπό την εποπτεία των ουκρανικών αρχών, το θαλάσσιο εμπόριο από τα λειτουργικά λιμάνια της χώρας στη Μαύρη Θάλασσα κατέγραψε αξιοσημείωτη σταθεροποίηση το 2024, σύμφωνα με στοιχεία της Lloyd’s List Intelligence.
Περισσότερα από 200 φορτηγά πλοία προσέγγιζαν κάθε μήνα τα λιμάνια Τσορνομόρσκ, Γιούζνι και Οδησσός, σηματοδοτώντας την πρώτη πλήρη χρονιά λειτουργίας του «προσωρινού» θαλάσσιου διαδρόμου που δημιούργησε η Ουκρανία μετά την κατάρρευση της συμφωνίας για τα σιτηρά, τον Ιούλιο του 2023.
