Για αυξημένο κίνδυνο σε ό,τι αφορά την ασφάλεια από την ανάπτυξη του «σκιώδους στόλου» δεξαμενόπλοιων -καθώς αρκετά από τα πλοία αυτά εμφανίζουν νηολογήσεις σε σημαίες στις οποίες δεν είναι εγγεγραμμένα- έκανε λόγο ο γενικός γραμματέας του ΙΜΟ, Αρσένιο Ντομίνγκεζ.
«Το βλέπουμε από τα διάφορα ατυχήματα και γεγονότα που έχουν λάβει χώρα», είπε ο κ. Ντομίνγκεζ, μιλώντας από την έδρα του κορυφαίου ρυθμιστή της ναυτιλίας στο Λονδίνο, προτρέποντας επίσης τα ταχέως αναπτυσσόμενα κράτη σημαίας να ελέγχουν σωστά την κατάσταση των στόλων τους, καθώς οι φορείς εκμετάλλευσης αναζητούν σε υποστελεχωμένα νηολόγια να τοποθετήσουν τα δεξαμενόπλοιά τους που μεταφέρουν αργό πετρέλαιο και έχουν υποστεί κυρώσεις.
Η άνοδος κρατών σημαίας όπως η Τανζανία, η Γκαμπόν και το Σάο Τομέ και Πρίνσιπε -το οποίο αύξησε τον αριθμό των πλοίων στα βιβλία του κατά 385% το 2024- έχει εγείρει ανησυχίες στον διεθνή οργανισμό, ενώ το θέμα βρέθηκε πέρυσι και στο επίκεντρο συνάντησης που είχε ο γ.γ. του ΙΜΟ με εκπροσώπους 25 αφρικανικών χωρών.
«Θέτουμε σε κίνδυνο τους ανθρώπους που επιβαίνουν σε αυτά και φυσικά το περιβάλλον. Γι’ αυτό και επικεντρώνομαι σε αυτό», είπε ο επικεφαλής του ΙΜΟ.
Αυστηροποίηση ελέγχου
Σημειώνεται ότι ο ΙΜΟ εξέδωσε ψήφισμα το 2023 με στόχο την αυστηροποίηση του ελέγχου των μεταφορών από πλοίο σε πλοίο στην ανοικτή θάλασσα και την κατάχρηση των συστημάτων εντοπισμού πλοίων από τους διαχειριστές «σκιωδών στόλων».
Η νομική επιτροπή του Οργανισμού πρόκειται επίσης να συζητήσει τον Απρίλιο το θέμα της αύξησης του αριθμού των πλοίων που είτε χρησιμοποιούν πλαστά έγγραφα είτε πλασματικά νηολόγια για να συνεχίσουν να δραστηριοποιούνται σε κερδοφόρες αγορές.
Αυτή τη στιγμή η βάση δεδομένων του ΙΜΟ αριθμεί περισσότερα από 220 πλοία με «πλαστές σημαίες». Αλλά τα δεξαμενόπλοια συνέχισαν να μετακινούνται εκτός των κύριων στόλων σε ελαφρώς ρυθμιζόμενα νηολόγια και με ασφαλιστές εκτός του ελέγχου της G7, για να επωφεληθούν από τις υψηλές τιμές που προσφέρονται για τη μεταφορά ρωσικού και άλλου πετρελαίου που υπόκειται σε κυρώσεις.
Ρωσικό πετρέλαιο
Η εταιρεία δεδομένων S&P Market Intelligence ανέφερε τον περασμένο Ιούνιο ότι είχε εντοπίσει σχεδόν 600 πλοία του «σκιώδους στόλου» που δραστηριοποιούνται στο ρωσικό εμπόριο πετρελαίου.
Είπε ότι περισσότερα από 1.400 δεξαμενόπλοια είχαν μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο από την έναρξη των ευρωπαϊκών κυρώσεων για το εισαγόμενο ρωσικό πετρέλαιο και του καθεστώτος ανώτατης τιμής πετρελαίου τον Δεκέμβριο του 2022.
Έκτοτε, οι ΗΠΑ, η Ε.Ε. και το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν επιβάλει κυρώσεις σε εκατοντάδες ακόμη πλοία, με αποκορύφωμα το μεγαλύτερο μεμονωμένο πρόγραμμα μέχρι σήμερα την περασμένη εβδομάδα, όταν οι ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο έβαλαν στη μαύρη λίστα 183 πλοία που φέρεται να εμπλέκονται στις ρωσικές εξαγωγές πετρελαίου, και αντιπροσωπεύουν μια στρατηγική κλιμάκωση των προσπαθειών να περιορίσουν τα έσοδα από τον δεύτερο μεγαλύτερο εξαγωγέα πετρελαίου στον κόσμο.
Σύμφωνα με τη ναυλομεσιτική allied, τα μέτρα αυτά, που στοχεύουν επίσης σημαντικές ρωσικές ενεργειακές οντότητες, όπως η Gazprom Neft και η Surgutneftegaz, συγκλονίζουν το παγκόσμιο ναυτιλιακό σκηνικό.
Βασικές παρατηρήσεις, από τα στοιχεία που συλλέχθηκαν από την εταιρεία AXS και δημοσιεύει η allied, αποκαλύπτουν ότι τα πλοία που αποτελούν στόχο αυτών των κυρώσεων μετέφεραν κατ’ εκτίμηση 75,5 εκατ. μετρικούς τόνους ρωσικού αργού πετρελαίου το 2024, που αντιστοιχεί σε ποσοστό σχεδόν 32% των συνολικών θαλάσσιων εξαγωγών αργού της Ρωσίας για το έτος.
Αυτό αντικατοπτρίζει μια αξιοσημείωτη αύξηση από 54,9 εκατ. ΜΤ το 2023 (23,26% των ρωσικών συνολικών θαλάσσιων εξαγωγών αργού πετρελαίου) και 32,2 εκατ. ΜΤ το 2022 (14,18%).
Μεγαλώνει η εξάρτηση
Αυτή η ταχεία αύξηση αναδεικνύει την αυξανόμενη εξάρτηση από αυτούς τους στόλους, οι οποίοι αντιμετωπίζουν πλέον σοβαρούς λειτουργικούς και κανονιστικούς περιορισμούς.
Ως απάντηση στις κυρώσεις, οι τιμές του πετρελαίου αυξήθηκαν στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τεσσάρων μηνών, με το αργό τύπου brent να ξεπερνά τα 80 δολάρια ανά βαρέλι, εν μέσω φόβων για μείωση της προσφοράς ως σημαντικό μέρος του ρωσικού αργού που δυσκολεύεται να βρει συμβατή ναυτιλία για μεταφορική λύση.
