Εκτός Top-5 έπειτα από αρκετά χρόνια μένει ο Πειραιάς όσον αφορά τα πιο πολυσύχναστα λιμάνια της Ευρώπης σε όρους συνολικού όγκου εμπορευματοκιβωτίων. Η κρίση στην Ερυθρά Θάλασσα, η οποία κράτησε κατά τη διάρκεια όλου του προηγούμενου χρόνου, επηρέασε σε μεγάλο βαθμό το ελληνικό λιμάνι, το οποίο δεν βρήκε τρόπους να αντισταθμίσει τις απώλειες. Οι επιθέσεις των Χούθι απέκλεισαν την Ερυθρά Θάλασσα και το Κανάλι του Σουέζ με αποτέλεσμα το λιμάνι του Πειραιά να υποστεί σημαντικές μειώσεις σε φορτία, τα περισσότερα εκ των οποίων κατέληγαν στη Ιβηρική χερσόνησο.
Με την εναλλακτική διαδρομή γύρω από την Αφρική και το Ακρωτήρι της Καλής Ελπίδας να αποτελεί τη νέα κανονικότητα για το παγκόσμιο εμπόριο τα ισπανικά λιμάνια αποτελούν πλέον τις κύριες επιλογές όσον αφορά τα πρώτα λιμάνια που επισκέπτονται τα πλοία όταν εισέρχονται στην Ευρώπη. Τις συγκεκριμένες συνθήκες εκμεταλλεύθηκαν τα λιμάνια της Βαλένθιας και του Αλγεθίρας, σημειώνοντας σημαντικές αυξήσεις στους όγκους φορτίων και προσπερνώντας το ελληνικό λιμάνι.
Συγκεκριμένα, κατά τους πρώτους εννέα μήνες του 2024, το λιμάνι της Βαλένθιας διαχειρίστηκε κάτι παραπάνω από 5,5 εκατομμύρια TEUs, η οποία αποτελεί μονάδα μέτρησης για τα εμπορευματοκιβώτια (κοντέινερς) όπου ένα κοντέινερ αντιστοιχεί σε ένα ή δύο TEUs αναλόγως το μέγεθός του. Η άνοδος που σημειώθηκε στο λιμάνι της Βαλένθιας ήταν της τάξης του 15% συγκριτικά με το 2023. Το λιμάνι του Αλγεθίρας, από την άλλη, κράτησε σταθερή την απόδοσή του, αναφέροντας σχεδόν 4,8 εκατομμύρια TEUs, τα οποία ήταν αρκετά για να προσπεράσουν το λιμάνι του Πειραιά κατά σχεδόν 200.000 TEUs. Η μείωση που υπέστη το ελληνικό λιμάνι ήταν της τάξης του 10% με αποτέλεσμα σχεδόν 4,6 εκατομμύρια TEUs να διακινηθούν μέσω των προβλητών του Πειραιά.
Όσον αφορά τα κορυφαία λιμάνια της Ευρώπης, η κατάταξη μένει απαράλαχτη με το Ρότερνταμ, την Αμβέρσα και το Αμβούργο να μην φαίνεται να απειλούνται ιδιαίτερα. Ειδικότερα τα δύο πρώτα τρέχουν σε ξεχωριστή ταχύτητα αφού αμφότερα ξεπέρασαν τα 13 εκατομμύρια TEUs κατά τη διάρκεια των πρώτων εννέα μηνών του 2024.Το λιμάνι της Γερμανίας διαχειρίστηκε περίπου 7,7 εκατομμύρια TEUs, διατηρώντας σημαντική απόσταση από τα υπόλοιπα ευρωπαϊκά λιμάνια.
Τι Αναμένεται να Αλλάξει το 2025
Το λιμάνι του Πειραιά ήταν το μοναδικό από τα κορυφαία 15 λιμάνια της Ευρώπης που είδε τους όγκους εμπορευματοκιβωτίων του να μειώνονται και αυτό σίγουρα θα πρέπει να ανησυχεί την COSCO, η οποία διαχειρίζεται το ελληνικό λιμάνι. Σίγουρα η κρίση στην Ερυθρά Θάλασσα δεν θα μπορούσε ούτε να προβλεφθεί, αλλά ούτε και να αντιμετωπιστεί από τους ιθύνοντες του λιμανιού. Ωστόσο, η πτωτική πορεία κατά τη διάρκεια του 2024 δεν αποκλείεται να συνεχιστεί και το νέο έτος, αφού οι περισσότερες εταιρείες έχουν ήδη ανακοινώσει δρομολόγια τα οποία περιλαμβάνουν τον γύρο της Αφρικής συνεχίζοντας να αποφεύγουν την περιοχή της Ερυθράς Θάλασσας.
Μένει να δούμε αν η συμφωνία μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς για κατάπαυση πυρός στη Λωρίδα της Γάζας αποτελέσει την αρχή της επιστροφής στην κανονικότητα όσον αφορά το εμπορικό κομμάτι στην Ερυθρά Θάλασσα. Στις 16 Ιανουαρίου ο ηγέτης της οργάνωσης Αμπντούλ Μαλίκ Αλ-Χούθι δήλωσε πως οι επιθέσεις κατά των εμπορικών πλοίων θα σταματήσουν. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι οι επιθέσεις θα ξαναρχίσουν σε περίπτωση που το Ισραήλ παραβιάσει τη συμφωνία εκεχειρίας.
Καθώς ακόμα τα πράγματα φαίνονται αρκετά ρευστά, οι ναυτιλιακές εταιρείες δεν αναμένεται να επιστρέψουν άμεσα στην Ερυθρά Θάλασσα και στο κανάλι του Σουέζ. Οι βασικοί εμπλεκόμενοι στο παγκόσμιο θαλάσσιο εμπόριο έχουν αποκτήσει σημαντική εξοικείωση με τη χρήση των εκτεταμένων δρομολογίων γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας. Υπό αυτές τις συνθήκες, είναι απίθανο οι πλοιοκτήτες και οι εταιρείες διαχείρισης πλοίων να πάρουν οποιοδήποτε ρίσκο χρησιμοποιώντας τη διαδρομή της Ερυθράς Θάλασσας, μέχρι να παρέχονται πλήρεις και αδιαμφισβήτητες εγγυήσεις για την ασφάλεια της περιοχής.
Το πότε θα μπορεί να συμβεί αυτό παραμένει για όλους άγνωστο. Όσο πιο γρήγορα ωστόσο συμβεί, τόσο το καλύτερο θα είναι για την εμπορική δραστηριότητα και την κίνηση φορτίου στο λιμάνι του Πειραιά
