Η κόπωση των ναυτικών συνεχίζει να αποτελεί σοβαρό ζήτημα για τη ναυτιλιακή βιομηχανία, όπως αποκαλύπτει πρόσφατη έρευνα του Πανεπιστημίου του Κάρντιφ, παρά τις προσπάθειες εφαρμογής των διεθνών κανονισμών για τις ώρες εργασίας και ανάπαυσης στα πλοία.
Τι έδειξε η έρευνα
Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από το Seafarers International Research Centre και βασίστηκε σε ανώνυμες απαντήσεις περισσότερων από 2.400 ναυτικών από διάφορα είδη πλοίων. Η καθηγήτρια Χέλεν Σάμπσον, επικεφαλής της έρευνας, υπογράμμισε ότι οι κανονισμοί συχνά τηρούνται «στα χαρτιά», όμως η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Οι ναυτικοί συνεχίζουν να μην ξεκουράζονται επαρκώς.
Ένα περιστατικό που χτύπησε «καμπανάκι»
Μερικές ημέρες πριν τη δημοσίευση της έρευνας, ένα εμπορικό πλοίο προσάραξε στη Νορβηγία, λίγο πριν φτάσει σε κατοικημένη περιοχή. Ο αξιωματικός βάρδιας παραδέχθηκε ότι αποκοιμήθηκε στη γέφυρα. Το πλοίο είχε επισκεφθεί τρία λιμάνια μέσα σε 24 ώρες, στοιχείο που δείχνει τις πιέσεις που δέχονται τα πληρώματα.
Οι νορβηγικές αρχές διερευνούν εάν τηρήθηκαν οι κανονισμοί για τις ώρες ανάπαυσης. Η υπόθεση αναδεικνύει τις συνέπειες που μπορεί να έχει η υπερκόπωση.
Υπερκόπωση και παραποιημένες καταγραφές
Η έρευνα κατέγραψε περιπτώσεις παραποίησης των αρχείων ωρών εργασίας και ανάπαυσης ώστε να φαίνεται τυπική συμμόρφωση, ενώ στην πράξη οι ναυτικοί ξεπερνούν τα επιτρεπόμενα όρια. Η κ. Σάμπσον τονίζει την ανάγκη αναθεώρησης των κανονισμών, με έμφαση στην πραγματική ξεκούραση του πληρώματος.
Σημαντικά ευρήματα: Η κόπωση δεν είναι μεμονωμένο φαινόμενο
Πάνω από το 1/3 των ναυτικών στα φορτηγά πλοία δήλωσαν ότι δεν κοιμήθηκαν επαρκώς τις τελευταίες 48 ώρες λόγω του φόρτου εργασίας και των συνθηκών στο πλοίο.
Η σύγκριση με προηγούμενες έρευνες (2011, 2016) δείχνει επιδείνωση της κατάστασης, ιδιαίτερα στους ανώτερους αξιωματικούς, οι οποίοι βιώνουν αυξημένο στρες και ψυχολογική εξάντληση.
Παρά την έκταση του φαινομένου, πολλοί ναυτικοί διστάζουν να μιλήσουν λόγω φόβου για την εργασιακή τους ασφάλεια, ειδικά όταν εργάζονται με επισφαλείς συμβάσεις.
Η έλλειψη ιατρικής φροντίδας προσθέτει πίεση
Η σωματική και ψυχική υγεία των ναυτικών επηρεάζεται και από την περιορισμένη πρόσβαση σε ιατρικές υπηρεσίες. Σχεδόν 1 στους 5 δήλωσε ότι δεν έλαβε την απαιτούμενη ιατρική φροντίδα σε περίπτωση ασθένειας ή τραυματισμού, κυρίως λόγω της απουσίας εξειδικευμένου προσωπικού στα πλοία και των περιορισμένων δυνατοτήτων τηλεϊατρικής.
Η καθηγήτρια Σάμπσον υπογράμμισε πως η παρουσία εκπαιδευμένου ιατρικού προσωπικού στα πλοία θα μπορούσε να προλάβει σοβαρές καταστάσεις και να βελτιώσει την ποιότητα ζωής των ναυτικών.
Στα κρουαζιερόπλοια η κατάσταση είναι καλύτερη, αλλά όχι ιδανική
Αν και στους εργαζόμενους των κρουαζιερόπλοιων η εικόνα είναι ελαφρώς βελτιωμένη, τα προβλήματα παραμένουν. Περίπου το 50% δήλωσε ότι δεν ξεκουράζεται αρκετά λόγω ωραρίου, ενώ ένας στους δέκα ανέφερε προβλήματα υγείας που σχετίζονται άμεσα με την εργασία.
Τι πρέπει να αλλάξει
Η έρευνα καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η ναυτιλία, ένας κλάδος που απασχολεί πάνω από 1,5 εκατομμύριο εργαζόμενους παγκοσμίως, χρειάζεται μια πιο ουσιαστική προσέγγιση στην ευημερία των ναυτικών.
Απαιτούνται:
- Αναθεώρηση κανονισμών με βάση τις επιστημονικές συστάσεις για τον ύπνο
- Περισσότεροι έλεγχοι για την εφαρμογή των ωρών ανάπαυσης
- Υποστήριξη των ναυτικών για να μιλούν χωρίς φόβο
- Ενίσχυση της ιατρικής φροντίδας εν πλω
